Gia hạn visa, định cư và nhập quốc tịch Đức 2026

Gia hạn thẻ cư trú: nộp trước ngày hết hạn là điều quan trọng nhất

Nếu bạn nộp đơn gia hạn, hoặc xin một loại giấy phép khác, trước ngày thẻ hết hạn, thẻ cũ được coi là vẫn còn hiệu lực cho tới khi Ausländerbehörde (Sở Ngoại kiều) quyết định. Luật gọi đó là Fiktionswirkung (hiệu lực giả định) 1. Bạn phải được cấp một tờ Fiktionsbescheinigung (giấy xác nhận hiệu lực của đơn) để chứng minh với chủ, chủ nhà hay cơ quan khác 1.

Quy tắc này không áp dụng cho visa Schengen ngắn hạn theo § 6 Abs. 1 AufenthG 1. Nếu bạn nộp muộn, thẻ cũ không tự động kéo dài nữa; Sở chỉ có thể cho tiếp hiệu lực khi việc từ chối gây khó khăn quá mức (unbillige Härte), và đó là quyền quyết định của Sở chứ không phải quyền của bạn 1.

Ở nhiều thành phố, chờ lịch hẹn mất vài tuần đến vài tháng. Chúng mình khuyên bạn bắt đầu chuẩn bị hồ sơ khoảng hai đến ba tháng trước ngày hết hạn và nộp đơn qua kênh chính thức (biểu mẫu online hoặc liên hệ của Sở) càng sớm càng tốt, lưu lại bằng chứng đã nộp.

Lệ phí theo § 45 AufenthV: cấp mới Aufenthaltserlaubnis hoặc Blaue Karte EU là 100 €, gia hạn thêm hơn 3 tháng là 93 €, tối đa 3 tháng là 96 €, đổi mục đích cư trú là 98 € 2.

Chuyển diện: từ du học, học nghề sang đi làm

Học xong đại học ở Đức (thẻ § 16b hoặc § 16c), hoặc học xong một Ausbildung đủ chuẩn ở Đức (thẻ § 16a), bạn có thể xin thẻ tìm việc theo § 20 AufenthG tối đa 18 tháng 4. Sau khóa Assistenz- hoặc Helferausbildung ngành y tế, điều dưỡng, thời hạn là tối đa 12 tháng, gia hạn được một lần thêm tối đa 6 tháng 4. Điều kiện chung là bạn tự lo được sinh hoạt, và không được gia hạn quá các mốc này 4.

Nếu đã có hợp đồng phù hợp, bạn xin thẳng thẻ lao động (thẻ cho người lao động có tay nghề hoặc Blaue Karte EU), không cần qua giai đoạn tìm việc. Đổi mục đích cư trú tốn 98 € 2.

Hãy nộp đơn chuyển diện khi thẻ du học hay học nghề còn hạn. Đơn nộp trước hạn cho đơn xin "một loại giấy phép khác" cũng được hưởng Fiktionswirkung 1.

Đổi chỗ làm khi đang có thẻ lao động

Nếu thẻ của bạn được cấp cho một công việc cụ thể, bạn không được làm việc khác cho tới khi cơ quan có thẩm quyền cho phép 5. Vì vậy, trước khi ký hợp đồng mới, hãy gửi hợp đồng cho Sở và chờ giấy phép mới.

Người có Blaue Karte EU không cần xin phép khi đổi chỗ làm. Tuy vậy trong 12 tháng đầu, Sở có thể tạm hoãn việc đổi chỗ 30 ngày và từ chối nếu công việc mới không đủ điều kiện Blue Card 7.

Nếu việc làm hay khóa học nghề mà thẻ dựa vào kết thúc sớm (bị cho nghỉ, tự nghỉ, bỏ học), bạn phải báo cho Sở trong vòng hai tuần kể từ khi biết 6.

Niederlassungserlaubnis: thẻ định cư không thời hạn

Đường chung theo § 9 AufenthG: có Aufenthaltserlaubnis 5 năm, đóng bảo hiểm hưu trí ít nhất 60 tháng, tự lo được sinh hoạt, tiếng Đức B1, hiểu biết cơ bản về pháp luật và xã hội Đức, có đủ chỗ ở 9.

Người lao động có tay nghề (thẻ §§ 18a, 18b, 18d hoặc 18g) được sớm hơn: 3 năm, 36 tháng đóng hưu, đang có việc phù hợp và tiếng Đức "ausreichend" 8, tức là B1 10. Nếu bạn tốt nghiệp đại học hoặc Ausbildung ở Đức, mốc rút xuống 2 năm và 24 tháng đóng hưu 8. Đây là đường mà nhiều bạn đi học nghề điều dưỡng, nhà hàng, cơ khí ở Đức sẽ dùng.

Người có Blaue Karte EU: sau 27 tháng làm việc đúng diện và đóng hưu, với tiếng Đức A1; hoặc sau 21 tháng nếu có B1 810.

Lệ phí Niederlassungserlaubnis là 113 € trong trường hợp thường 3.

Erlaubnis zum Daueraufenthalt-EU (thẻ thường trú EU) cũng cần 5 năm có giấy phép, tự lo sinh hoạt, B1 và đủ chỗ ở. Thẻ này cho phép bạn sang định cư ở một nước EU khác theo luật của nước đó 9.

Ra khỏi Đức lâu: thẻ có thể mất

Thẻ cư trú tự mất hiệu lực nếu bạn rời Đức và không quay lại trong vòng 6 tháng, hoặc trong thời hạn dài hơn do Sở cho phép trước 11. Thẻ cũng mất ngay khi bạn rời đi vì một lý do không mang tính tạm thời 11. Với Blaue Karte EU, mốc là 12 tháng 11. Niederlassungserlaubnis của người đã sống hợp pháp ở Đức ít nhất 15 năm không mất theo quy tắc này nếu sinh hoạt được đảm bảo và không có lý do trục xuất 11. Thẻ Daueraufenthalt-EU mất khi bạn ở ngoài lãnh thổ EU 12 tháng liên tục 11.

Nếu bạn định về Việt Nam lâu để sinh con hay chăm bố mẹ, hãy xin Sở xác nhận thời hạn dài hơn bằng văn bản trước khi đi.

Nhập quốc tịch Đức (Einbürgerung)

Từ cải cách tháng 6/2024, mốc chung là 5 năm cư trú hợp pháp 12. Diện rút ngắn 3 năm nhờ "thành tích hội nhập đặc biệt" đã bị bỏ: khoản 3 của § 10 StAG nay ghi "(weggefallen)" 12. Điều kiện chính: khi nộp, bạn phải có quyền cư trú không thời hạn, Blaue Karte EU hoặc một giấy phép không thuộc nhóm bị loại trừ (ví dụ thẻ du học, học nghề § 16a, tìm việc § 20 đều không tính) 12; tự lo sinh hoạt mà không nhận Bürgergeld hay Sozialhilfe, trừ một số ngoại lệ như đã làm toàn thời gian ít nhất 20 trong 24 tháng gần nhất 12; tiếng Đức B1 12; không có án hình sự; và vượt qua Einbürgerungstest 1213.

Bài thi có 33 câu, đúng ít nhất 17 câu là đậu, lệ phí thi 25 € 13. Lệ phí nhập tịch là 255 € mỗi người, trẻ vị thành niên nhập cùng bố mẹ 51 € 13. Người Việt sang làm Vertragsarbeitnehmer (lao động hợp tác) ở Đông Đức trước ngày 13/6/1990 có ngoại lệ về điều kiện sinh hoạt và tiếng Đức 12.

Từ 27/6/2024 bạn không phải bỏ quốc tịch cũ để nhập quốc tịch Đức 14. Phía Việt Nam có quy định quốc tịch riêng; chúng mình chưa trích dẫn ở đây, bạn nên hỏi Đại sứ quán Việt Nam trước khi nộp.

Thời gian xử lý dài. Berlin cho biết không thể đưa ra dự báo cụ thể cho các hồ sơ cũ và không trả lời câu hỏi về tình trạng hồ sơ 14.